1. Mind the art
  2. Βιβλίο

Future Library- Μιχάλης Καλαμαράς

Επιμέλεια: Γιώτα Κωνσταντινίδου


O Μιχάλης Καλαμαράς Διαχειριστής του blog “Ηλεκτρονικός Αναγνώστης- www.eAnagnostis.gr θεωρεί ότι είναι σημαντικό να διαβάζουμε καλά βιβλία, έντυπα ή e-books. Tα e-books είναι εδώ, όχι για να εξαλείψουν την ύπαρξη των βιβλίων, αλλά για να προσφέρουν σε συνδυασμό με την εξέλιξη της τεχνολογίας μια εναλλακτική πηγή πληροφόρησης που θα ωθήσει τον αναγνώστη να διαβάζει και να ανακαλύπτει περισσότερα αγαπημένα βιβλία.


Δίλημμα, πάλη καινούργιου με νέο, ή εξέλιξη; Βιβλίο, μυρωδιά, πιάνει χώρο, ξεφυλλίζω ή κοιτάζω ξεκούραστη οθόνη, e-books;


Το έντυπο βιβλίο δεν έχει ακόμα ξεπεραστεί ιστορικά και οι αναγνώστες διαβάζουν και στο χαρτί και στην οθόνη. Χάρη στους ηλεκτρονικούς αναγνώστες, η ανάγνωση e-books είναι τόσο ξεκούραστη όσο στο τυπωμένο χαρτί, ενώ τα tablet PC μας επιτρέπουν να διαβάζουμε βιβλία με εικόνες, βίντεο, ήχο, οπτικά εφέ και διαδραστικότητα. Αλλά τα e-book μας δίνουν επιπλέον δυνατότητες από τα έντυπα βιβλία. Σε ένα e-book μπορούμε να προσθέσουμε σελιδοδείκτες και σημειώσεις κρατώντας το βιβλίο καθαρό - και με δυνατότητα να τις αξιοποιήσουμε για το δικό μας κείμενο. Μπορούμε, επίσης, να συμβουλευτούμε άμεσα τα ενσωματωμένα λεξικά, π.χ. όταν διαβάζουμε ένα ξενόγλωσσο βιβλίο, να κάνουμε αναζήτηση ή να μεταβούμε εύκολα στις υποσημειώσεις. Δεν υπάρχουν εξαντλημένα e-books και μπορούμε να τα αποκτήσουμε όποια στιγμή θέλουμε όπου κι αν βρίσκεται η φυσική έδρα του βιβλιοπωλείου. Παράλληλα, τα e-books είναι πολύ πιο προσβάσιμα για άτομα με προβλήματα όρασης. Όσο για μυρωδιά, είναι σίγουρο πως τα βιβλία έχουν γραφτεί για να τα διαβάζουμε, όχι για να τα μυρίζουμε.


Ο «Ηλεκτρονικός Αναγνώστης» που αναφέρεται; Στον αναγνώστη; Στο περιεχόμενο; Στους νέους λογοτέχνες, στις νέες εκδόσεις;


Ο «Ηλεκτρονικός Αναγνώστης» γράφεται κυρίως από την οπτική γωνία του αναγνώστη. Προσπαθεί να απαντήσει που και πως μπορεί ο αναγνώστης να διαβάζει ηλεκτρονικά, από τις μορφές των e-books, τις συσκευές και τις εφαρμογές ανάγνωσης ως τις νέες συνήθειες ανάγνωσης που ξεπερνούν το βιβλίο. Παράλληλα, προσπαθεί να καλύπτει συστηματικά και τις νέες ευκαιρίες που δίνουν τα e-books στους συγγραφείς και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι εκδότες, τα βιβλιοπωλεία, οι βιβλιοθήκες και η εκπαίδευση στην προσπάθειά τους να προετοιμαστούν για τα ebooks και να τα αξιοποιήσουν.


Ο Έλληνας αναγνώστης πόσο εξοικειωμένος είναι με το ηλεκτρονικό βιβλίο;


Στην Ελλάδα τα e-books είναι μια ανερχόμενη τάση, αλλά βρίσκονται στην αρχή τους. Οι περισσότεροι αναγνώστες δεν γνωρίζουν τις εξειδικευμένες συσκευές ανάγνωσης (ηλεκτρονικοί αναγνώστες) ή τα νέα είδη αρχείων που μας επιτρέπουν να διαβάσουμε ευκολότερα (e-PUB). Όμως εκδότες, βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους όλο και περισσότερο και στα e-books.


Εμπνευστής του blog http://www.eAnagnostis.gr/, πως προέκυψε; Απόρροια της σύγχρονης εποχής;


Το blog προέκυψε, όταν σε μια μετακόμιση βρέθηκα αντιμέτωπος με 45 κούτες χαρτί, κυρίως βιβλία. Έτσι, αναζητώντας μια τεχνολογική λύση σε αυτό το πρόβλημα, διαπίστωσα πόσο η τεχνολογία έχει ωριμάσει και οδηγήθηκα στις εξειδικευμένες συσκευές ανάγνωσης και τα e-books. Η έλλειψη πηγών ενημέρωσης για αυτά τα θέματα στην Ελλάδα με οδήγησε τον Ιούλιο του 2010 να ξεκινήσω τον «Ηλεκτρονικό Αναγνώστη».


Εύχρηστος τρόπος, σύγχρονος, αλλά οικονομικός;


Το κόστος απόκτησης μια συσκευής έχει πέσει δραματικά. Με 100 ευρώ μπορεί κανείς να αγοράσει έναν ηλεκτρονικό αναγνώστη και με λίγα περισσότερα ένα tablet PC. Τα e-books είναι γενικά πιο φτηνά από τα έντυπα (αν και όχι πάντα πολύ πιο φτηνά), αλλά ο αναγνώστης μπορεί να επωφεληθεί και από πλήθος βιβλίων, ειδικά σε ξένες γλώσσες, που λόγω παλαιότητας είναι ελεύθερα πνευματικών δικαιωμάτων.


Πώς συνδέεται το e-book με το Future Library;


Το Future Library συγκεντρώνει βιβλιοθήκες και βιβλιοθηκονόμους που θέλουν να προσφέρουν καινοτόμες υπηρεσίες και να έρθουν πιο κοντά με τον αναγνώστη. Ήδη, βιβλιοθήκες του δικτύου του Future Library πειραματίζονται με τα e-books. Η Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη της Βέροιας π.χ. διαθέτει ηλεκτρονικούς αναγνώστες Kindle, τους οποίους δανείζει, καθώς και tablet PC. Τώρα, στο φετινό Unconference στην Αθήνα, το Future Library ανοίγει τη συζήτηση στην Ελλάδα για το δανεισμό e-books από τις βιβλιοθήκες, μαθαίνοντας από τη διεθνή εμπειρία και θέτοντας το θέμα σε συγγραφείς, εκδότες, βιβλιοπώλες και τον κόσμο της τεχνολογίας.


Τι θέση θα έχει το e-book στις βιβλιοθήκες του μέλλοντος;


Οι βιβλιοθήκες μπορούν να παίξουν πρωταγωνιστικό ρόλο στην εξοικείωση των αναγνωστών με τα e-books, αλλά και γενικότερα στην γνωριμία και την πρόσβαση στις νέες τεχνολογίες και την αντιμετώπιση του ψηφιακού χάσματος. Μακροπρόθεσμα, οι βιβλιοθήκες θα δίνουν πρόσβαση στα βιβλία κυρίως στην ψηφιακή τους μορφή, ενώ θα αρχειοθετούν τόσο τα έντυπα όσο και τα e-books. Βρισκόμαστε όμως μόνο στην αρχή αυτής της μετάβασης.


Δεδομένης της κρίσης η αγορά e-books σε τι κατάσταση βρίσκεται;


Όπου τα e-books έχουν σημαντική διάδοση, είναι το μόνο κομμάτι της αγοράς βιβλίου που ανεβαίνει. Η υιοθέτηση των e-books θα ήταν πολύ γρηγορότερη αν δεν υπήρχε η κρίση. Από την άλλη, όμως, η κρίση ενθαρρύνει την υιοθέτηση των e-books από τους συστηματικούς αναγνώστες ως οικονομικότερης λύσης και ωθεί εκδότες, βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες να επενδύσουν στην ψηφιοποίηση για να εξασφαλίσουν οικονομίες κλίμακας.


Τελικά τι έχει σημασία, να διαβάζουμε βιβλία, ή ο τρόπος που επιλέγουμε να τα διαβάζουμε;


Σημασία έχει να διαβάζουμε καλά βιβλία, έντυπα ή e-book. Η τεχνολογία από μόνη της δε βελτιώνει, ούτε υποβαθμίζει το περιεχόμενο του βιβλίου. Τα e-books, όμως, σε συνδυασμό με το internet ως πηγή πληροφόρησης, μας διευκολύνουν να βρούμε και να αποκτήσουμε ακριβώς το βιβλίο που θέλουμε ή να ανακαλύψουμε αξιόλογους συγγραφείς.