1. Θέματα

Remember the Festival of November

Γράφει ο Γιάννης Γκροσδάνης.

Το Φεστιβάλ κλείνοντας 52 χρόνια ζωής γεμίζει διαρκώς με καρέ μνήμης από στιγμιότυπα και σκηνές ταινιών που ζούνε μέσα μας. Ο Γιάννης Γκροσδάνης από τον Θήτα Εξώστη αιχμαλωτίζει μερικά από αυτά λίγο πριν ξεκινήσουν οι προβολές και ξεκινήσει και πάλι η γιορτή!

  • Έδρα: Το φεστιβάλ ξεκίνησε το 1960 στο Ολύμπιον αλλά πολύ σύντομα, το 1964, μετακόμισε στην Εταιρία Μακεδονικών Σπουδών. Το 1996 θα βρεθεί (μεταβατικά) στον κινηματογράφο Ανατόλια και από το 1997 θα επιστρέψει στο Ολύμπιον.
  • Αίθουσες: Πριν από την Μαρκετάκη και τον Τορνέ υπήρχαν το Ανατόλια, ο Αλέξανδρος, ο Έσπερος, το Παλλάς, το Βακούρα, το Μακεδονικόν, το Φαργκάνη.
  • Β΄ εξώστης: Το δυναμικό φεστιβαλικό κοινό που έκανε αισθητή την παρουσία του από την δεκαετία του ’60. Το ’80 πέρασε σταδιακά στην παρακμή και εν τέλει στην εξαφάνιση. Κάθε χρόνο υπήρχαν τεράστιες ουρές και ξενύχτι μπροστά στα ταμεία της Ε.Μ.Σ. για ένα εισιτήριο στην προβολή μιας ταινίας.
  • Σκάνδαλο: Το 1964 η Ελένη Ανουσάκη γίνεται η πέτρα του σκανδάλου. Κυκλοφορεί στην παραλία με ημιτόπλες, διαψεύδει ότι έχει κάποιο ειδύλλιο με τον Άντονυ Κουίν και δηλώνει ότι θα γυρίσει ταινία με τον Φρανκ Σινάτρα!
  • Καλλιστεία: Κοσμικό γεγονός με ιδιαίτερη σημασία ήταν το 1966 η ανάδειξη της Μις Φεστιβάλ. Τα ιδιότυπα αυτά καλλιστεία ανέδειξαν ως νικήτρια την Βέρα Κρούσκα.
  • Ιντερνάσιοναλ Φίλμ Φέστιβαλ: Το Φεστιβάλ ουσιαστικά έγινε Διεθνές μόλις το 1993 χάρη στον τότε διευθυντή του, τον κριτικό Μισέλ Δημόπουλο. Μέχρι τότε η αναβάθμιση του σε διεθνές προαναγγέλθηκε πάνω από δέκα φορές ενώ θεωρείται ατυχής μια αντίστοιχη προσπάθεια επί χούντας.
  • Μεντιτερανέ Παλάς: Διάσημο ξενοδοχείο στην παλιά παραλία με κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα που μέχρι και το 1978 φιλοξενούσε τις διασημότητες του Φεστιβάλ.
  • Στέκια: Το καφέ «Ντορέ» και το εστιατόριο «Όλυμπος – Νάουσα», που συνέχισαν να έλκουν τις φυλές του φεστιβάλ μέχρι και τα τέλη των 80’s. Σήμερα τη θέση τους έχει πάρει η Αποθήκη Γ και το “Δωμάτιο με Θέα”.
  • Γιώργος Χωραφάς: Γοητευτικός και αλέγκρος. Υπήρξε μια διαφορετική παρουσία στο θεσμικό φεστιβαλικό θώκο του Προέδρου του Φεστιβάλ.
  • Τζειμς Πάρις: Ελληνοαμερικάνος κινηματογραφικός παραγωγός με έντονη παρουσία μέχρι και το 1973 στο Φεστιβάλ. Σχεδίαζε αλησμόνητα happenings στα οποία πρωταγωνιστούσε με φασολάδα – πάρτι, λιμουζίνες και τανκς στο Λευκό Πύργο, δώρο στο κοινό κοκά κόλα και πούρα Αβάνας (που τότε ήταν ακόμα άγνωστα στην Ελλάδα), τεράστιες τούρτες με κορίτσια – έκπληξη να βγαίνουν από μέσα κ.α.
  • «Δοξόμπους – Δοξόμπους»: Αυτό ήταν το σύνθημα του 28ου Φεστιβάλ, το 1987 και αναφερόταν στην ομώνυμη ταινία του Φώτου Λαμπρινού, που ο β΄ εξώστης την υποδέχτηκε με επεισοδιακό τρόπο, διακόπτοντας την προβολή, κάνοντας τον σκηνοθέτη να δηλώσει δικαίως ότι ήταν το πιο ποδοσφαιρικό φεστιβάλ που έγινε ποτέ!
  • Stardust: Φει Νταναγουει, Κατριν Ντενέβ, Μαρίζα Παρέδες, Ιζαμπέλ Ιπέρ είναι μερικές από τις λαμπερές παρουσίες που τίμησαν στα 90ς το Φεστιβάλ
  • Ωστόσο το star system του Φεστιβάλ “αναβαθμίστηκε” την περίοδο 2005-2009 με τον Όλιβερ Στόουν, τον Γουστάβο Σανταολάγια, τον Αλεξάντερ Ντεπλά, τον Βάλτερ Σάλες, τον Κρις Κούπερ, τον Ντάνι Γκλόβερ, τον Γουίλεμ Νταφόε, τον Αλφόνσο Κουαρόν.
  • Το δις εξαμαρτείν: Το 1977 θα πραγματοποιηθούν 2 Φεστιβάλ Κινηματογράφου στη Θεσσαλονίκη! Το επίσημο με μεγάλο νικητή την «Ιφιγένεια» του Μ. Κακογιάννη και το Αντιφεστιβαλ (κάτι σαν την προπέρσινό Πανόραμα της Ομίχλης) με νικητή «Το βαρύ πεπόνι» του Π. Τάσιου.
  • Last picture show: Από τις πιο συγκινητικές στιγμές σε απονομές βραβείων του Φεστιβάλ ήταν το Νοέμβρη του 1993 η τελευταία εμφάνιση της Μελίνας Μερκούρη στην σκηνή της Ε.Μ.Σ. για να απονείμει τα βραβεία στους τότε διακριθέντες Περικλή Χούρσογλου και Σωτήρη Γκορίτσα.
  • Αντίστοιχα το 1995 η Αλίκη Βουγιουκλάκη κλήθηκε να απονείμει βραβείο στο Φεστιβάλ. Μερίδα του κοινού από τον παλαί ποτέ β εξώστη θα γιουχάρει την σταρ η οποία δέχτηκε την αντίδραση στοϊκά και έδωσε μια πληρωμένη απάντηση: “Με μένα μεγαλώσατε εσείς, με μένα θα μεγαλώσουν και τα παιδιά σας”. Λίγους μήνες αργότερα “έφυγε”.