1. Θέματα

Φυσικό Καταφύγιο Milovice.

του Τάσου Γέροντα

Το Φυσικό Καταφύγιο Milovice, που βρίσκεται σε μια περιοχή πρώην στρατιωτικής εκπαίδευσης της Τσεχίας, έχει γίνει το πρώτο μέρος στον κόσμο όπου ζουν μαζί τρία βασικά είδη μεγάλων οπληφόρων, δηλαδή ευρωπαϊκοί βίσωνες, άγρια άλογα τύπου πόνι και οικόσιτοι ούροι.



Εδώ θα πρέπει να τονιστεί η σημαντική προσπάθεια που γίνεται για την αναβίωση του ούρου. Δεδομένου ότι τα αρχικά βοοειδή (Bos primigenius) εξαφανίστηκαν το 1627, οι υπεύθυνοι του καταφυγίου μάζεψαν εκτρεφόμενα βοοειδή από το Ολλανδικό Πρόγραμμα Tauros. Τα βοοειδή Tauros εκτρέφονται επιλεκτικά από περίπου 30 ράτσες βοοειδών, με στόχο τη δημιουργία μιας ράτσας που μοιάζει με τον ούρο σε εμφάνιση, μέγεθος, συμπεριφορά και τρόπο βοσκής. Το πρώτο κοπάδι Tauros έφτασε στην Τσεχική Δημοκρατία τον Οκτώβριο του 2015, ένα αρσενικό και πέντε θηλυκά. Το πρώτο μοσχάρι γεννήθηκε τον Απρίλιο του 2016.


Σχετικά με τα άγρια άλογα, η σύγχρονη ανάλυση DNA υποδηλώνει ότι το πλησιέστερο επιζόν σε σχέση με το εξαφανισμένο άγριο άλογο της Κεντρικής και Δυτικής Ευρώπης (Equus ferus ferus) είναι το πόνι Exmoor. Το πρώτο κοπάδι με 14 πόνι Exmoor (όλα φοράδες) έφτασε στην Τσεχική Δημοκρατία τον Ιανουάριο του 2015.


Μέχρι το καλοκαίρι 2018 οι πληθυσμοί ήταν: 21 βίσωνες, 55 Exmoor πόνι και 13 ούροι.


Το καταφύγιο ανήκει στην Ειδική Περιοχή Διατήρησης Milovice-Mladá, που διαθέτει πολύτιμες διατηρημένες ανοιχτές στέπες όπου ενδημούν πολλά σπάνια φυτά και ζώα. Η ποικιλομορφία των ασπόνδυλων είναι ιδιαίτερα εξαιρετική. Πολλά σπάνια και απειλούμενα με εξαφάνιση σκαθάρια επιβιώνουν εδώ. Η παρουσία μεγάλων φυτοφάγων και τα περιττώματά τους είναι απαραίτητη για τα σκαθάρια.


Η αφθονία των ειδών πεταλούδων είναι εξίσου αξιοσημείωτη. Η ιδιαίτερη σημασία της τοποθεσίας για τη διατήρηση της εθνικής φυσικής ποικιλότητας φαίνεται καλύτερα από το γεγονός ότι ορισμένα ασπόνδυλα δεν υπάρχουν πλέον πουθενά αλλού στην Τσεχική Δημοκρατία. Ο άτυπος βασιλιάς των ντόπιων πεταλούδων είναι ο Phengaris alcon rebeli, του οποίου το μοναδικό είδος φυτού ξενιστή είναι η άκρως απειλούμενη με εξαφάνιση Gentiana cruciata. Στα σπονδυλωτά συγκαταλέγονται ο κοινός φρύνος (Bufo bufo) και ο πράσινος φρύνος (Bufo viridis), ο ευκίνητος βάτραχος (Rana dalmatina), ο χτενοτρίτωνας (Triturus cristatus) και ο κοινός τρίτωνας (Lissotriton vulgaris), η αμμοσαύρα (Lacerta agilis), η ζωοτόκος σαύρα (Zootoca vivipara), το νερόφιδο (Natrix natrix), το ασινόφιδο (Coronella austriaca), η ευρωπαϊκή κουκουβάγια (Saxicola rubicola) και ο καστανολαίμης (Saxicola rubetra), ο ευρασιατικός στραβολαίμης (Jynx torquilla), η ορτυκομάνα (Crex crex), ο βαλτόμπουφος (Asio flammeus), το κοινό ορτύκι (Coturnix coturnix), η γκρίζα πέρδικα ( Perdix perdix), ο βαλτόκιρκος (Circus cyaneus), ο σφηκιάρης (Pernis apivorus) και ο αετομάχος (Lanius collurio), τουλάχιστον δέκα υποείδη νυχτερίδων και πολλά άλλα. Τα περισσότερα από τα παραπάνω είδη απειλούνται με εξαφάνιση, πολλά από αυτά είναι ήδη σε κρίσιμη κατάσταση. Τον εξωτικής όψης ευρασιατικό τσαλαπετεινό (Upupa epops) μπορεί να το δει κανείς αρκετά τακτικά, μερικές φορές ακόμη και να φωλιάζει εδώ.


Το καταφύγιο έχει επίσης αποδειχθεί ένα είδος μεγάλου φαρμακείου που προσφέρει πολλαπλά φαρμακευτικά βότανα, όπως το σκόρδο αγρού (Allium oleraceum), το πράσο της άμμου (Allium scorodoprasum), το κυνόγλωσσο (Cynoglossum officinale), η αλιφασκιά (Salvia pratensis) , η καβαλερού ή μωβ στέμμα (Securigera varia), η κοινή αγριμόνια (Agrimonia eupatoria).


Στο φυσικό καταφύγιο Milovice, ο χρόνος πήγε πίσω στην εποχή των προϊστορικών κυνηγών και των πρώτων αγροτών.


Το πανέμορφο φεγιέ κυκλοφόρησε από τα Τσέχικα Ταχυδρομεία το 2021. Χαρακτηρίζεται από την υπέροχη εκτύπωση και τα ονόματα όλων των ειδών που περιλαμβάνει.