1. Θέματα

Ένα αλλιώτικο τσίρκο από τα Παιδιά εν δράσει.

της Χριστιάνας Αθανασιάδου

Αν μένεις στη συμπρωτεύουσα και σ' αρέσει ο εθελοντισμός πρέπει να διαβάσεις αυτό.


Κάπου (μάλλον στο Facebook) διάβασα για την οργάνωση «Παιδιά εν δράσει» (ή αλλιώς kids in action). Αυτό που μου κέρδισε την προσοχή ήταν η ποικίλη δράση τους, καθώς ασχολούνται με οτιδήποτε μπορεί να κάνει τον κόσμο γύρω τους λίγο καλύτερο. Έπειτα, ήρθα σε επικοινωνία με την υπεύθυνη προγράμματος της οργάνωσης και μου έλυσε ορισμένες απορίες…



Είδα πως ξεκίνησε η οργάνωση σας και μελέτησα την ποικίλη δράση σας. Όταν ξεκίνησαν «τα παιδιά εν δράσει» πίστευαν ότι θα εξελιχθούν τόσο,ώστε να βοηθούν τόσους ανθρώπους;


Τα Παιδιά Εν Δράσει ξεκίνησαν ως μια παρέα νέων ανθρώπων που συναντιόντουσαν κάθε καλοκαίρι σε μια παιδική κατασκήνωση και δούλευαν μαζί για χρόνια. Η ανάγκη αυτής της παρέας να βρίσκονται και μέσα στο χειμώνα και να κάνουν δημιουργικές δραστηριότητες μαζί οδήγησε στην δημιουργία της ομάδας μας. Ο στόχος εξ αρχής ήταν απλός: να γίνουν τα Παιδιά Εν Δράσει μια ομάδα μέσω της οποίας οι δημιουργικές ιδέες και δράσεις θα μπορούν να υποστηρίζονται. Το μεγάλωμα της παρέας και ο εμπλουτισμός των δράσεων ήρθε σιγά σιγά και χωρίς να έχει σχεδιαστεί κάτι τέτοιο από την αρχή.


Αυτό που κατάλαβα διαβάζοντας στο site της οργάνωση είναι ότι συνδέετε την καλλιτεχνική πράξη με την κοινωνική προσφορά. Τι θέση πιστεύετε ότι έχουν οι τέχνες στον εθελοντισμό;


Για εμάς οι τέχνες είναι κομμάτι της ίδιας της ζωής (όπως και ο εθελοντισμός). Ο κάθε εθελοντής προσφέρει στην κοινωνία αφιλοκερδώς ένα κομμάτι του εαυτού του, κάνοντας πράγματα που ξέρει να κάνει καλά ή μέσα από τα οποία νιώθει καλά με τον εαυτό του. Κάτι αντίστοιχο ισχύει και με τους καλλιτέχνες-εθελοντές. Οι καλλιτέχνες φέρνουν μέσω του εθελοντισμού το πιο δυνατό κομμάτι του εαυτού τους, δηλαδή την τέχνη τους.



Η τέχνη του δρόμου – μία εναλλακτική μορφή τέχνης για πολλούς - αναγνωρίζεται από εσάς ως ισάξια των υπολοίπων;


Φυσικά. Οι τέχνες του δρόμου έχουν το δικό τους κόσμο, το δικό τους κοινό, τις δικές του τεχνικές και τη δική τους δυσκολία. Το αν κάποιος θα επιλέξει να δει μια παράσταση σε θέατρο ή σε μια πλατεία είναι μάλλον θέμα αισθητικής. Σαφώς οι τέχνες του δρόμου είναι πιο άμεσες. Αυτό, όμως, είναι που τις κάνει και αυθεντικές.


Διαβάζοντας τις δράσεις σας δεν παρατήρησα πολλές δράσεις σχετικά με το περιβάλλον. Δραστηριοποιείστε στον τομέα του περιβάλλοντος και στη βελτίωση του αστικού χώρου;


Τα Παιδιά Εν Δράσει οργανώνουν πολλές δράσεις σχετικές με το αστικό τοπίο και τη βελτίωση του περιβάλλοντος χώρου. Ενδεικτικά: τα "Πάρκαρε μαζί μας", τα μεγάλα και αρκετά πετυχημένα φεστιβάλ "Ευχαριστούμε που ενοχλείτε" αλλά και το πρόσφατο "ΤΟPIO- Κ.OM.ΠΛ.Ε".



Τα παιδιά εν δράσει δραστηριοποιούνται σε διάφορα επίπεδα της κοινωνικής ζωής (καλύπτετε από οργάνωση σεμιναρίων και ημερίδων, φεστιβάλ και συναυλίες μέχρι αθλητικές δραστηριότητες για άτομα με αναπηρίες κ.α.). Πόσο εύκολα συνεργάζεστε και συντονίζεστε μεταξύ σας;


Η ομάδα κάνει τακτικές συναντήσεις όπου τα μέλη μαζεύονται συζητάνε και αποφασίζουν για τις επερχόμενες δράσεις. Στη συνέχεια, ανάλογα με τις ανάγκες των δράσεων χωριζόμαστε σε υποομάδες εργασίας, οι οποίες δουλεύουν τον κοινό εκάστοτε στόχο. Παραμένουμε μία δεμένη παρέα και ο κάθε εθελοντής είναι ελεύθερος να προτείνει και να διοργανώσει ακόμα δράσεις που τον ενδιαφέρουν βρίσκοντας και άλλους «ομοϊδεάτες» μέσα στην ομάδα για να προχωρήσουν μαζί.


Είναι σαφές ότι τα παιδιά εν δράσει έχουν ευρωπαϊκό πνεύμα, αν και δραστηριοποιούνται μόνο στη Θεσσαλονίκη. Συνεργάζεστε με αντίστοιχες Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις (Μ.Κ.Ο.) στην Ευρώπη. Αυτό ήταν ένα μεγάλο βήμα για τα παιδιά εν δράσει; Τι κερδίζετε από αυτό;


Η ευρωπαϊκή εμπειρία ήταν και είναι πάρα πολύ σημαντική για εμάς. Η συνεχόμενη συνεργασία μας με ομάδες, φορείς και ΜΚΟ στην Ευρώπη έχει επηρεάσει τον τρόπο δράσης μας και βοήθησε να διευρύνουμε τους προσωπικούς, καλλιτεχνικούς, κοινωνικούς και επαγγελματικούς τους ορίζοντες. Τα παιδιά εν δράσει εξελίσσονται ως άνθρωποι και ως πολίτες μιας ευρωπαϊκής χώρας, ενώ παράλληλα κάνουν δυνατές φιλίες με ανθρώπους που μοιράζονται τα ίδια όνειρα στην ίδια ήπειρο.


Ας περάσουμε τώρα στο κοινωνικό τσίρκο, που είναι από τις πιο πρόσφατες πρωτοβουλίες σας (ξεκίνησε το 2010).


Το εκπαιδευτικό παιχνίδι και οι ψυχαγωγικές δραστηριότητες, όπως το θέατρο, είναι μέσα κοινωνικοποίησης και θεραπείας. Χρησιμοποιούνται από δασκάλους ατόμων με ειδικές ανάγκες με σκοπό την ομαλότερη κοινωνική ένταξη και την ενίσχυση της αυτοεκτίμησης. Πιστεύετε σ' αυτό κι αν ναι, στο πλαίσιο του κοινωνικού τσίρκο πως επιτυγχάνεται αυτό;


Οι περισσότερες παραστατικές και εικαστικές τέχνες εδώ και πολλά χρόνια χρησιμοποιούνται ως θεραπευτικά εργαλεία για την κοινωνική εργασία με ευπαθείς ομάδες. Το θέατρο, ο χορός, η δημιουργική γραφή, η φωτογραφία κ.α. , είναι κάποιες από τις τέχνες με τις οποίες δάσκαλοι, θεραπευτές, κοινωνικοί λειτουργοί και εθελοντές στην Ελλάδα, δουλεύουν με ευπαθείς ομάδες. Το τσίρκο είναι μια ακόμα από τις παραστατικές τέχνες που έχει μελετηθεί ότι μπορεί να έχει αντίστοιχα θεραπευτικά αποτελέσματα με τις υπόλοιπες δραστηριότητες που αναφέρθηκαν



Πως είναι να συνεργάζεστε με ευπαθείς κοινωνικές ομάδες, όπως είναι μετανάστες, άτομα με αναπηρίες, ψυχιατρικούς ασθενείς, κοινότητες Ρομά, φυλακισμένους; Χρειάζεται κάποια ιδιαίτερη προετοιμασία για να προσεγγίσετε αυτές τις κοινωνικές ομάδες (π.χ. συνεργασία με ειδικούς);


Πριν την επαφή μας με αυτές τις ομάδες προηγείται μελέτη και συζήτηση για τα χαρακτηριστικά της κάθε ομάδας. Τις περισσότερες φορές έχουμε μέλη στην ομάδα που έχουν δουλέψει με τους αντίστοιχους ανθρώπους οπότε μας μεταφέρουν τις συνθήκες και τις εμπειρίες τους. Στη συνέχεια, ακολουθεί επαφή με φορείς και τους επαγγελματίες των δομών κάθε φορά. Οι εκπαιδευτές του κοινωνικού τσίρκο δουλεύουν συνεχώς και παράλληλα με τους κοινωνικούς λειτουργούς, δασκάλους και θεραπευτές των ομάδων που προσεγγίζουμε.



Πιστεύετε ότι βοηθάτε η ζωή τους να γίνει λίγο καλύτερη; Εκφράζουν την ευγνωμοσύνη ή την ικανοποίηση τους;


Η ανταπόκριση που παίρνουμε από τους ανθρώπους είναι μεγάλη ανταμοιβή για εμάς. Εκφράζουν την ευγνωμοσύνη τους για ό, τι τους προσφέρουμε και την αγάπη τους για τα άτομα της ομάδας μας. Από τη μεριά των φορέων η ανταπόκριση, επίσης, έχει ξεπεράσει κάθε προσδοκία.


Σε μία εγωιστική εποχή που ο καθένας έχει τρέξιμο, πίεση, λίγο ελεύθερο χρόνο και υποχρεώσεις, θα αναρωτιόταν κανείς –αν και ακούγεται μικρόψυχο – εσείς τι κερδίζετε από αυτό;


Αυτό που κερδίζουμε είναι να περνάμε τον ελεύθερο μας χρόνο ευχάριστα και δημιουργικά. Το να δουλεύεις με ευπαθείς ομάδες δεν είναι αγγαρεία. Για εμάς είναι ένα υπέροχο παιχνίδι χαράς ευχαρίστησης και προσφοράς.


Τρέχει άλλο ένα πρόγραμμα, το Social Model Exchange με αποστολή τη μελέτη της εκπαίδευσης στα ανθρώπινα δικαιώματα και του θεάτρου του καταπιεσμένου ως εργαλεία κοινωνικής εργασίας. Θέλετε να μας μιλήσετε για τα δύο τελευταία;


Η εκπαίδευση στα ανθρώπινα δικαιώματα και το θέατρο του καταπιεσμένου είναι και τα δυο εργαλεία μη τυπικής μάθησης, που χρησιμοποιούν τη βιωματική δράση για τη δουλειά με ομάδες ανθρώπων. Καταρχάς, μέσα από βιωματικές ασκήσεις, όπως μπορεί να είναι μια απλή συζήτηση, ένα βίντεο, μια ζωγραφιά ή ένα παιχνίδι ρόλων, μπορούμε να προσεγγίσουμε πιο ουσιαστικά το ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Από την άλλη, το θέατρο του καταπιεσμένου είναι μια τεχνική κοινωνικού θεάτρου. Ο βιωματικός του χαρακτήρας είναι αυτός που βοηθά τους ανθρώπους να εκφραστούν και προβληματιστούν πάνω σε κοινωνικά ζητήματα. Στο θέατρο του καταπιεσμένου το κοινό παίρνει τη θέση των ηθοποιών και προτείνει λύσεις για την προσωπική, αλλά και την κοινωνική αλλαγή.



Μεγαλύτερο επίτευγμα σας μέχρι σήμερα ποιο νομίζετε ότι είναι;


Το ότι συνεχίζουμε ως μια παρέα να υλοποιούμε τα όνειρα μας με τις λιγότερες δυνατές τριβές εδώ και 13 χρόνια.


Πως διαμορφώνετε την ατζέντα σας και πόσο μακροπρόθεσμα προγραμματίζετε τις δράσεις;


Η ατζέντα μας διαμορφώνεται κυρίως σε 6μηνη και ετήσια βάση. Ο εθελοντισμός για εμάς χρειάζεται συνέπεια και συνέχεια, όμως και οι απαιτήσεις της ζωής μας καλούν συνέχεια να προσαρμοζόμαστε σε νέα δεδομένα.


Που μπορούμε να σας βρούμε και να μάθουμε περισσότερα; Επίσης, πως μπορεί κάποιος να γίνει μέλος του «kids in action»;


Η ομάδα είναι ανοιχτή σε όλους και όλες. Τα γραφεία μας είναι στον Πολυχώρο WE, 3ης Σεπτεμβρίου και Γ. Λαμπράκη και μπορεί όποιος θέλει μπορεί να περάσει μια βόλτα να γνωριστούμε.


Μπορείτε, επίσης, να μας βρείτε και στη σελίδα μας Facebook: https://www.facebook.com/kidsinaction/?fref=ts


Η ιστοσελίδα μας για περισσότερες πληροφορίες: www.kidsinaction.gr