1. Θέματα

Χρώματα καί ἱστορίες σέ γραμματόσημα (Mέρος 2ο)

Τοῦ Τάσου Γέροντα


Ἡ βασίλισσα Μαργαρίτα τῆς Δανίας εἶναι γνωστή ζωγράφος. Ἔργα της μέ θέμα τόν Ἄρχοντα τῶν Δαχτυλιδιῶν εἶδε ὁ Τόλκιν καί ἐντυπωσιάστηκε. Ἀργότερα περιελήφθησαν στή δανέζικη μετάφραση τῆς περίφημης τριλογίας. Παράλληλα, ἡ βασίλισσα εἶναι προστάτιδα τῆς Ἕνωσης Παιδιῶν τῆς Γροιλανδίας. Ἔτσι, ζωγράφισε ἑπτά ὑδατογραφίες μέ θέματα ἀπό τή φύση τῆς Γροιλανδίας καί τίς χάρισε στό Ταχυδρομεῖο τῆς Γροιλανδίας. Αὐτές τυπώθηκαν σέ γραμματόσημα. Ἕνα ἐξ αὐτῶν, τό ἀκριβότερο, ἀξίας 14 κορωνῶν, ἔχει μία προσαύξηση 1 κορώνας, μέ τό ποσό αὐτό νά διατίθεται ἀπό τό Ταχυδρομεῖο στήν Ἕνωση Παιδιῶν τῆς Γροιλανδίας. Μέχρι στιγμῆς ἔχει συγκεντρωθεῖ τό ποσό τῶν 100.000 κορωνῶν (περίπου 14.000€).


Τό φύλλο περιλαμβάνει τά ἑπτά γραμματόσημα καί δύο παραστάσεις σέ χρυσό, τό οἰκόσημο τῆς βασίλισσας καί τό προφίλ τῆς σιλουέτας της. Τά γραμματόσημα κυκλοφόρησαν στίς 16 Ἀπριλίου 2018, τήν ἡμέρα τῶν 78 γενεθλίων τῆς βασίλισσας.




Ὁ χαρακτήρας κινουμένων σχεδίων Buuarsikkut (στά γροιλανδικά τό Boas and co.) σχεδιάστηκε ἀπό τόν Δανό Robert Holmene τό 2001. Ἔκτοτε δημοσιευόταν γιά πολλά χρόνια στό Sermitsiaq, τή μεγαλύτερη ἐφημερίδα τῆς Γροιλανδίας. Ἀγαπημένο θέμα ἦταν ἡ κλιματική ἀλλαγή. Ἡ συγκεκριμένη ἔκδοση εἶναι τοῦ 2010 καί πάνω σέ μία κάρτα μέ ἥρωα ἕναν ἰνουίτ, ὁ ὁποῖος βιώνει τό λειώσιμο τῶν πάγων, ὑπάρχει ἕνα γραμματόσημο, στό ὁποῖο μία πολική ἀρκούδα βιώνει τό ἴδιο πρόβλημα.




Ἡ ἵδρυση τοῦ Μουσείου Νεότερου Ἑλληνικοῦ Πολιτισμοῦ τό 1918, μέ τήν ἐπωνυμία «Μουσεῖον Ἑλληνικῶν Χειροτεχνημάτων», εἶχε ἄμεση σχέση μέ μία σειρά πρωτοβουλιῶν καί ἐξελίξεων πού διαμορφώθηκαν στήν πνευματική καί πολιτική ζωή τοῦ τόπου στό μεταίχμιο τοῦ 19ου καί τοῦ 20ού αἰώνα.

Σέ μία ἐποχή πού τό ἐθνικό ζήτημα βρισκόταν σέ ἔξαρση καί ἡ ἀπόδειξη τῆς διαχρονικῆς συνέχειας τοῦ ἑλληνικοῦ πολιτισμοῦ πρόβαλλε ἐπιτακτική, τό νεοσύστατο Μουσεῖο φιλοδοξοῦσε νά καλύψει ἕνα συγκεκριμένο χρονικό κενό στήν ἐπικαλούμενη συνέχεια, δηλαδή τήν ἐποχή ἀπό τήν πτώση τῆς Κωνσταντινούπολης μέχρι τήν ἵδρυση τοῦ νέου ἑλληνικοῦ κράτους.


Ὁ ποιητής Γεώργιος Δροσίνης, προϊστάμενος τότε τοῦ τμήματος Γραμμάτων καί Τεχνῶν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καί τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως, ἦταν ἕνα ἀπό τά ἱδρυτικά στελέχη τοῦ Μουσείου. Κατεξοχήν ἐκπρόσωπος τῆς γενιᾶς τοῦ 1880, μέ πλούσιο λογοτεχνικό καί κοινωνικό ἔργο, ἐπηρεάστηκε σέ μεγάλο βαθμό ἀπό τόν Νικόλαο Πολίτη καί τή στροφή πρός τή μελέτη τοῦ λαϊκοῦ πολιτισμοῦ.


Ἀπό τό 1959 μέχρι πρόσφατα ὀνομαζόταν Μουσεῖο Ἑλληνικῆς Λαϊκῆς Τέχνης. Οἱ συλλογές του περιλαμβάνουν ἀντικείμενα τῆς καθημερινῆς ζωῆς καί τῶν ἐθιμικῶν ἐκδηλώσεων, τοῦ σπιτιοῦ καί τῆς ἐργασίας, χρηστικά καί διακοσμητικά, τά ὁποῖα χρονολογοῦνται ἀπό τόν 18ο ἕως καί τόν 20ο αἰῶνα.


Στή διάρκεια τῆς μέχρι τώρα ζωῆς του oἱ συλλογές καί οἱ δραστηριότητές του πολλαπλασιάστηκαν. Τό ἴδιο καί τά κτήρια στά ὁποῖα στεγάζει τίς ἐκθέσεις, τίς ἐκδηλώσεις καί τίς ἄλλες λειτουργίες του. Τό Μουσεῖο ἔτσι δημιούργησε ἕνα πλέγμα χώρων πολιτισμοῦ στήν εὐρύτερη περιοχή τῆς Πλάκας.


Τά Ἑλληνικά Ταχυδρομεῖα τίμησαν τή συμπλήρωση τῶν 100 χρόνων λειτουργίας τοῦ Μουσείου Νεότερου Ἑλληνικοῦ Πολιτισμοῦ μέ τήν ἔκδοση καί κυκλοφορία ἀναμνηστικῆς σειρᾶς γραμματοσήμων – φεγιέ. Ἡ σειρά ἀποτελεῖται ἀπό 2 φεγιέ μέ ἔργα τοῦ ζωγράφου Θεόφιλου Χατζημιχαήλ (1873-1934) ἀπό τίς συλλογές τοῦ Μουσείου.




Ἡ μάχη τοῦ Ἄρνεμ, γνωστή καί ὡς Operation Market Garden, ἔλαβε χώρα στίς 17-26 Σεπτεμβρίου 1944 γύρω ἀπό τίς Ὁλλανδικές πόλεις Ἄρνεμ, Ὄστερμπεκ, Γούλφζε καί Ντρίελ καί τήν εὐρύτερη περιοχή τους. Οἱ συμμαχικές δυνάμεις (Ἡνωμένο Βασίλειο, ΗΠΑ, Καναδᾶς, Πολωνία) ὀργάνωσαν τή μεγαλύτερη ἀεραποβατική ἐπιχείρηση ὅλων τῶν ἐποχῶν, στήν ὁποία ἔλαβαν μέρος 10.095 ἀλεξιπτωτιστές, ἀλλά κατέληξε σέ τραγική ἀποτυχία. Κατά τήν ὑποχώρηση τῶν συμμάχων, μόλις 2.398 ἄνδρες ἀποτελοῦσαν τήν ἐναπομείνασα δύναμη. Οἱ ὑπόλοιποι ἦσαν νεκροί ἤ αἰχμάλωτοι.


Ἡ ἱστορία τῆς μάχης τοῦ Ἄρνεμ ἀνέδειξε σέ κεντρικό πρόσωπο τόν Βρετανό ἀντισυνταγματάρχη Τζόν Φρόστ, διοικητή τοῦ μοναδικοῦ τάγματος πού κατάφερε νά προσεγγίσει τόν κύριο στόχο του, πού ἦταν ἡ γέφυρα τοῦ ποταμοῦ Ἄρνεμ (μία ἀπό τίς ὀκτώ συνολικά) καί ἡ ὁποία φέρει σήμερα τό ὄνομά του. Ἀποκομμένος ἀπό τίς ὑπόλοιπες συμμαχικές δυνάμεις, ὁ ἴδιος καί περίπου πεντακόσιοι ἄνδρες του κρύφτηκαν στά σπίτια γύρω ἀπό τή γέφυρα, πολέμησαν σκληρά ἀναμένοντας ἐνισχύσεις, οἱ ὁποῖες ὅμως δέν ἔφτασαν ποτέ. Ὅταν ξέμειναν ἀπό πυρομαχικά, αἰχμαλωτίστηκαν κι αὐτοί.


Τά Ὁλλανδικά Ταχυδρομεῖα κυκλοφόρησαν αὐτό τό ἀναμνηστικό γραμματόσημο γιά νά τιμήσουν τήν 75η ἐπέτειο ἀπό τή μάχη τοῦ Ἄρνεμ. Τό γραμματόσημο εἶναι τυπωμένο ἀνάγλυφα σέ ἕνα φύλλο ἀπό γνήσιο χρυσό 24 καρατίων (99,9%). Ἔχουν κυκλοφορήσει μόνον 500 τεμάχια παγκοσμίως.